..::>>>mgd<<<::..

A
a fructibus eorum cognoscetis eos - po ich owocach ich poznacie. Jezus Chrystus.
ab alio exspectes, alteri quod feceris - co zrobisz drugiemu, oczekuj od niego; jak Kuba Bogu, tak Bóg Kubie. Seneka.
ab Iove principium - zaczynać od osoby lub sprawy najważniejszej.
ab ovo - od początku.
ab urbe condita - od założenia Rzymu; przen. od początku. Tytus Liwiusz.
absens carens - nieobecny traci, nieobecny sam sobie szkodzi
ab ovo usqve ad mala - od jaj do jabłek - od poczatku do końca /u Rzymian zaczynało się jedzenie od jaj a kończyło na jabłkach
absit! - uchowaj, Boże!
absterget Deus omnem lacrimam ab oculis - i otrze Bóg z ich oczu wszelką łzę. Apokalipsa wg św. Jana.
ad kalendas graecas - na greckie kalendy /których Grecy nie mieli/ Na Święty Nigdy - Seutonius
ad multos annos - życzenie długiego życia- sto lat
alea acta iacta est - kość została rzucona - Juliusz Cezar
alter alterum docet - jeden uczy drugiego
amico amicus sum, inimico inimicus - dla przyjaciela jestem przyjacielem, dla wroga wrogiem
amicus Plato, sed magis amica /est/veritas - przyjacielem mi Plato, lecz w większym stopniu przyjaciółkš /jest/ prawda - słowa przypisane Arystotelesowi
alteri vivas oportet, si tibi vis vivere - trzeba, żebyś żył dla innych, jeżeli chcesz żyć dla siebie
ama nos et vale - kochaj nas i żegnaj
amor caecus - miłość jest ślepa
amor vincit omnia - miłość zwycięża wszystko
animo et fide - męstwem i wiernością
ardia prima via est - pierwsza droga jest stroma
ars amandi - sztuka kochania
Ars est celare artem - sztuka polega na ukryciu /wisiłków/ sztuki
ars longa, vita brevis - sztuka trwa długo, życie krótko
asinus asinorum - osioł nad osłami
audaces fortuna iuvat - śmiałym szczęście sprzyja - Wergiliusz Eneida
audiatur et altera pars - należy wysłuchać drugiej strony
artificem commendat opus - dzieło wychwala twórcę
audi multa, dic pauca - dużo słuchaj, mało mów
audi, vide, sile! - słuchaj, patrz, milcz!
aut Caesar aut nihili - Cezarem albo niczym - dewiza Cezara Borgii
aut odit, aut amat mulier ninil est tertium - kobieta albO kocha, albo nienawidzi trzeciej ewentualności nie ma
ave, Caesar, morituri te salutant - witaj, Cesarze, mający umrzeć pozdrawiają cię
B
bene meritus - dobrze zaslużony
bis dat,qui cito dat - dwa razy daje, kto prędko daje - Publiliusz Syrus
C
caeca invidia est - zazdrość jest ślepa
calamitas virtutis occasio - klęska jest okazją do cnoty - Seneca
carpe diem - korzystaj z każdego dnia - Horacy, Ody
carum est, quod rarum est - to, co jest rzadkie, jest cenne
cave canem - strzeż się psa
cave ne cadas - strzeż się, uważaj, żebyś, nie upadł
cedant arma togae - niechaj oręż ustąpi przed togą - niech nastanie pokój - Cyceron
ceterum censeo. Carthaginem delendam esse - zresztą sadzę, że Kartagina powinna być zbużona - Cato
charta non erubescit - papier się nie rumieni papier jest cierpliwy
cicer cum caule - groch z kapustą
cogito ergo sum - myśle więc jestem
concipere enim est producere intra se - pojmować znaczy samemu w sobie coś tworzyć - Piotr Aureoli
consueduto est altera natura - przyzwyczajenie jest drugą naturą
contra spew spero - wbrew nadziei mam nadzieję
corvus albus - biały kruk
culpore comes poena est - kara jest towarzyszką winy
cum grano solis - z odrobina rezerwy
cum ventis litigare - walczyć z wiatrem
D
damnant quod non intelligunt - potępiają to, czego nie rozumieją, czego nie pojmują - Kwintylian
dictum acerbum - gorzka prawda
de gustibus non disputandis- o gustach nie należy dyskutować
dies irae - dzień gniewu
dies diem docet - dzień uczy dzień
disce, puer, Latine ego te faciam - ucz się chłopcze łaciny, a ja zrobię cię panem - Stefan Batory
docento discimus - ucząc innych sami się uczymy
dubito, ergo sum - wątpię, więc jestem
dum spiro, spero - nie tracę nadziei dopóki żyję
dura lex, sed lex - twarde prawo, ale prawo
E
errare humanum est - błądzić /mylić się/ jest rzeczą ludzką
et tu, brute, contra me - i ty Brutusie przeciwko mnie
exegi monumentum aere perennius - zbudowałem sobie pomnik, trwalszy niz ze spiżu- Horacy
F
fama crescit eundo - plotka rośnie rozchodząc się
festina lente - spiesz się powoli
finis coronat opus - koniec wieńczy dzieło
G
gallia est omnis divisa in partes tres - cała Galia jest podzielona na trzy części - Caesar
genus irritabile vatum - drażliwy ród poetów /Horacy, Listy/
gloria virituti resonat - sława jest echem cnoty
H
habent sua fata libelli - i książki mają swój los
hannibal ad portas - Hannibal u bram Rzymu
hic sunt leones - tu przebywają lwy - tak oznaczano na dawnych mapach kraje nieznane
historia est magistra vitae - historia jest nauczycielką życia
hodie mihi, cras tibi - dzisiaj mnie, jutro tobie
homo homini deus, homo homini lupus, homo homini homo - człowiek człowiekowi bogiem,człowiek człowiekowi wilkiem, człowiek człowiekowi człowiekiem
homo sum, humani nihil a me alienum puto - jestem człowiekiem, nic, co ludzkie nie jest mi obce
I
ibi patria, ubi bene - tam ojczyzna, gdzie /jest/ dobrze /parafraza z Cycerona/
ignavis semper feriae - leniwi maja zawsze ferie
in Arcadia Ego - jestem w Arkadii - czuję się świetnie
in labore virtus et vita - w pracy cnota i życie
inter arma silent leges - podczas wojny milczą prawa /Cicero
in terrorem - jako strzeżenie
in vino feritas - w winie dzikość
in vino veritas-w winie prawda
in vino veritas, in aqua sanitas - w winie prawda,w wodzie zdrowie
ius est ars boni et aequi - prawo jest sztuką dobra i sprawiedliwości
L
labor omnia vincit - praca wszystko przezwycięża
liberate tute me ex infernis- chrońcie się przed pieklem
libri amici, libri magistri - książki przyjaciele, książki nauczyciele
littera docet, littera nocet - litera uczy, litera szkodzi
litterae non erubescunt - pismo sie nie rumieni
littera scripta manet - słowo zapisane pozostaje
lupus in fabula - o wilku mowa - Terencjusz
M
maiori cede - ustąp starszemu
malleus maleficantum - młot na czarownice
manifestum non eget probatione - oczywiste nie wymaga dowodu
manus manum lavat - ręka rękę myje
mea culpa - moja wina
momento mori - pamietaj o śmierci
mors certa, hora incerta - śmierć pewna, ale jej godzina nieznana
mors est quies viatoris-finis est omnis laboris-śmierć jest spoczynkiem podróżnego, jest kresem mozołu wszelkiego
mulier tacet - kobieta niech milczy
multum in parvo - obyczajem przodków
N
natura horret vacuum - natura nie znosi próżni
neminem capitivabimus nisi iure victum - nikogo nie uwięzimy bez wyroku sądowego
nemo est casu bonus - nikt nie jest dobry przez przypadek
nihil est intelectu, nisi prius fuerit in sensu - nie ma nic w świadomości ludzkiej, czego nie było uprzednio w doznaniu zmysłowym - Arystoteles
non omnis moriar - nie wszystke umrę
non scholae sed vitae discimus - uczymy się nie dla szkoły, lecz dla życia
natura aliud alii iter ostendit - natura pokazuje różnym inną drogę
nil homini certum est - nic, co ludzkie nie jest pewne
nomina sunt odiosa - Imiona są znienawidzone
non omne, quod nitet, aurum est - nie wszystko złoto, co się świeci
O
o dulce est nomen libertatis !... - o jak przyjemne jest imię wolności
o dulce est pro patria mori - o jak przyjemnie jest umierać za ojczyznę
omnia mea macum porto - wszystko co posiadam noszę w sobie - /przytoczenie z Biasa u Cycerona/
omnia vincit amor, nos et cedamus amori - miłość zwycięża wszytko i my poddajemy się tej miłości
omnia vincit moneta - pieniądz czyni wszystko
omnia vincit amore - milość przezwycięża wszystko
ora et labora - módl się i pracuj
o tempora! o mores! - o czasy! o obyczaje! - Cicero
P
panem et circenses - chleba i igrzysk
pecunia non olet - pieniądze nie śmierdzą
Per aspera,ad astra - przez trudy do gwiazd
plenus venter non studet libenter - pełny brzóch przeszkadza pracy
primus inter pares - pierwszy wśród równych
pro publico bono - dla dobra ogółu/państwa
Q
quae nocent, docent - to, co szkodzi - uczy
qualis rex, talis grex - jaki pan, taki kram
qui bibit, doromit, qui doromit, non peccat sanctus est - kto pije, śpi, kto śpi, nie grzeszy, kto, niegrzeszy, jest świety, a więc, kto pije: swiety jest
qui tacet consentit - kto milczy zgadza się
quod differtur, non aufertur - co się odwlecze, to nie uciecze
quod discis, tibi discis - czego się uczysz, dla siebie się uczysz
quidquid latinum dictum est, altum viditur - cokolwiek zostanie powiedziane po łacinie, zabrzmi mądrze
quod non est in actis, non est is mundo - czego nie ma w dokumentach, tego nie ma na świecie
quod non videt oculus,cor non dolet - czego oko nie widzi, tego sercu nie żal
quo vadis domine - dokąd idziesz Panie
R
repetetitio est mater studiorum - powtórka jest Matką nauk
Roma locuta, causa finita - Rzym przemówił, sprawa skończona
rex regnat, sed non gubernat - król panuje. lecz nie rządzi
S
salus rei publicae suprema lex esto - dobro ubliczne winno być najwyższym prawem
saluta libenter - pozdrawiaj chętnie
sapere aude, incipe - oąmiel się być mądrym
scio me nihil scire - wiem że nic nie wiem
sit tibi terra levis - niech ci ziemia lekką będzię
si vis amari, ama - jesli chcesz być kochany, kochaj sam
summa summarum suma sum - wszytko razem - Plautus Truculentus
sursum corda - w górę serca
T
tempus fugit - czas ucieka
timeo Danaos et dona ferentes - nie wierz Grekom nawet, kiedy niosa dary
U
ubi est concordia, ibi est victoria - gdzie zgoda, tam i zwycięstwo
ubi lex ibi poena - gdzie prawo tam kara
ubi tu Gaius, ibi ego Gaja - gdzie ty, Gajusie, tam i ja, Gaja /słowa wypowiadane przez kobietę przy zawieraniu małżeństwa w imperium rzymskim/ - Plutarch
uta salutas, ita salutaris - jak pozdrawiasz, tak jesteś pozdrawiany
V
vanitas vanitatum et omnia vanitas - marność nad marnościami i wszystko marność
varietas delectat - Rozmaitość cieszy - Phaedrus
vae victis - biada zwyciężonym
veni, vidi, vici - przybyłem, zobaczyłem, zwyciężyłem -Juliusz Cezar
verba magistri- slowa mistrza
verbum nobile debet esse stabile - słowo honoru powinno być dotrzymywane
video meliora proboque, deteriora sequor - widzę rzeczy lepsze i pochwalam je, idę jednak za gorszymi - Owidiusz
vitae comes mors est- towarzyszką życia jest smierć
vivere militare est - życie jest walką
vivos voco, mortuos plango, fulgura frango - żywych zwołuję, zmarłych opłakuję, gromy kruszę
volenti nihil difficile - dla chcącego nic trudnego
vox populi, vox dei - głos ludu głosem boga
vultus est index animi - twarz jest zwierciadłem duszy